කැරිස්සා කැරන්ඩස්

Carissa carandas යනු Apocynaceae පවුලට අයත් මල් පිපෙන පඳුරු විශේෂයකි. එය බෙරි ප්‍රමාණයේ පලතුරු නිපදවන අතර, ඒවා සාමාන්‍යයෙන් ඉන්දියානු අච්චාරු හා කුළුබඩු සඳහා රසකාරකයක් ලෙස භාවිතා කරයි. මෙය දැඩි, වියළි තත්ත්වයන්ට ඔරොත්තු දෙන ශාකයක් වන අතර විවිධ පස වර්ගවල හොඳින් වර්ධනය වේ. ඉංග්‍රීසි භාෂාවේ පොදු නම් ලෙස Bengal currant, Christ's thorn, carandas plum, karonda සහ karanda යන නාම භාවිතා වේ.

මෙම ශාකය උණුසුම් ප්‍රදේශවල හොඳින් වර්ධනය වන අතර ඉන්දියාවේ බටහිර වෙරළබඩ රාජ්‍යයන් වන මහාරාෂ්ට්‍ර සහ ගෝවාහි කොන්කන් ප්‍රදේශයේ Western Ghats තුළ බහුලව දක්නට ලැබේ. එය ඉන්දියාවේ සහ නේපාලයේ හිමාලයානු Siwalik කඳුකර ප්‍රදේශවල මීටර් 30 සිට 1,800 දක්වා (අඩි 98–5,906) උසින් සෞම්‍ය තත්ත්වයන් තුළ ස්වභාවිකවද වර්ධනය වේ. ඉන්දියාවේ අනෙකුත් ප්‍රදේශවල රාජස්ථාන්, ගුජරාට්, බිහාර්, බටහිර බෙංගාලය සහ උත්තර ප්‍රදේශය තුළ සීමිත වශයෙන් වගා කරයි. එය ශ්‍රී ලංකාවේ පහතර උෂ්ණ කලාපීය වැසි වනාන්තරවල, පකිස්තානය, නේපාලය, ඇෆ්ගනිස්තානය සහ බංග්ලාදේශය වැනි දකුණු ආසියාතික රටවලද දක්නට ලැබේ.

එහි පලතුරු පැරණි ඉන්දියානු ශාක ඖෂධ පද්ධතිය වන ආයුර්වේදයේදී ආම්ලතාව, අජීර්ණය, නැවුම් හා ආසාදිත තුවාල, සම රෝග, මුත්‍රා පද්ධති රෝග සහ දියවැඩියා ආලේපිත තුවාල, එසේම පිත්තාශ්ම රෝග, උදර වේදනාව, කබ්බැලි, රක්තහීනතාව, සම රෝග, ආහාර අරුචිය සහ මානසික රෝග සඳහා ප්‍රතිකාරයට භාවිතා වේ. පත්‍ර කෂාය උණ, වමනය/අතීසාරය (diarrhea) සහ කන් වේදනාව සඳහා භාවිතා කරයි. මුල් උදර ශක්තිකාරකයක් ලෙස, කෘමීන් නාශකයක් ලෙස සහ කැසීම සඳහා ප්‍රති-පරපෝෂිත ඖෂධයක් ලෙසද භාවිතා වේ.

Carissa carandas ශ්‍රී ලංකාවේ ආයුර්වේද ඖෂධ ශාක නාමාවලියේ කොටසකි.